Blog

08 augustus 2019

Heeft Beethoven Mozart ontmoet?

Onderstaand verhaal is met wat kleine wijzigingen overgenomen van het gelijknamige Engelstalige artikel van Classic FM.

Vanaf jonge leeftijd had Ludwig van Beethoven de grote wens om naar Wenen te reizen om de grootste in leven zijnde componist die hij kende, Wolfgang Amadeus Mozart te ontmoeten en les van hem te krijgen.

Wanneer hebben ze elkaar ontmoet?
In 1787, toen Beethoven 17 jaar oud was, kreeg hij zes maanden verlof bij het hof orkest waar hij werkzaam was en een maand later arriveerde hij in Wenen. Gewapend met een aanbevelingsbrief van Max Franz, die Mozart kende, kreeg hij toegang tot het huis van Mozart en kreeg zo de kans om, op zestienjarige leeftijd, zijn grote idool te ontmoeten.

Mozart die niet echt in de stemming was om hem te ontvangen, hij was druk bezig met het schrijven van de opera Don Giovanni en maakte zich ernstige zorgen om zijn ernstig zieke vader, zei tegen Beethoven: “Speel iets”. Beethoven speelde de opening van Mozarts pianoconcert nr. 24 in C-mineur (klik op de titel om te luisteren). “Niet dat,” zei Mozart. “Iedereen kan dat spelen. Speel iets van jezelf.” Dat deed Beethoven ook.

Hoe reageerde Mozart?
Toen de jongeman klaar was met zijn spel, liep Mozart de aangrenzende kamer binnen waar zijn vrouw Constanze met vrienden verbleef. “Stanzi, Stanzi,” zei hij, terugwijzend in de muziekkamer, “Kijk uit voor die jongen. Op een dag zal hij de wereld iets geven waar nog lang over gesproken zal worden.”

Hij stemde ermee in om Beethoven als leerling aan te nemen, maar toen Beethoven terugkeerde naar zijn verblijf, was er een dringend telegram van zijn vader die hem vertelde zo snel mogelijk terug te keren naar Bonn – zijn moeder was ernstig ziek en de artsen vreesden voor haar leven.

Beethoven had geen andere keuze dan te vertrekken. Minder dan twee weken na zijn aankomst in Wenen, wat een tijd had moeten worden die zijn leven zou veranderen, vertrok hij naar Bonn zonder ooit zijn wens om lessen bij Mozart te volgen vervuld te zien. Tegen de tijd dat hij in november 1792 terugkeerde naar Wenen, was Mozart al overleden.

Hoe werd Beethoven beïnvloed door Mozart?
Beethovens bewondering voor Mozarts muziek bleef de rest van zijn leven bestaan. In 1798 publiceerde hij zijn variaties voor cello en piano op de aria ‘Ein Mädchen oder Weibchen‘ (klik op de titel om te luisteren) uit Mozarts opera Die Zauberflöte, en in 1802 publiceerde hij zijn variaties – opnieuw voor cello en piano – op een andere aria van Die Zauberflöte, Papageno’s ‘Bei Männern, welche Liebe fühlen‘.

Maar de funfact van vandaag zegt toch dat niet bekend is of Beethoven en Mozart elkaar ook daadwerkelijk ontmoet hebben?
Scherp opgemerkt! Alhoewel bovenstaand verhaal een mooie geschiedenis is ontbreekt iedere historische onderbouwing ervan. Vast staat dat Beethoven naar Wenen is gereisd om Mozart te ontmoeten. Maar de bewijzen dat die ontmoeting ook daadwerkelijk heeft plaatsgevonden ontbreken helaas.

In september organiseert Ars Musica een Doelenconcert waarbij de 29e symfonie van Mozart uit het hoofd gespeeld zal worden. Wij geven voor dat concert maar liefst 245 kaarten gratis weg!
Gedurende de hele maand augustus geldt ‘1+1 gratis’ bij uw kaartenbestelling voor MozART29! in de Doelen. Koop uw tickets hier!